Ligt er nog sneeuw in Lahti?

Hierbij twee foto's van de actuele sneeuwtoestand bij ons. En dat moet allemaal nog smelten de komende weken...

700 maal goud

Ze vallen toch wat tegen, die Olympische Winterspelen in Vancouver. Verkeerde wissel van Kramer op de 10 kilometer, Nederlandse viermansbob komt niet in actie, tegenvallende prestaties van de Finse skispringers en deelnemers aan de noordse combinatie. En dan valt ook nog eens onze persoonlijke favoriet Kiira Korpi tijdens haar korte kür bij het kunstrijden. Gelukkig vielen Wüst en Tuitert niet en wel mee.


Dan waren afgelopen weekend de  47e Schansspringdag (voor heel jong en ouder) en de 15e Kinder-Olympische Winterspelen in het Skistadion van Lahti een groter succes. Bij de Winterspelen werd gestreden in verschillende klassen. Kinderen tot 4 jaar moesten 200 meter langlaufen, kinderen van 5 en 6 jaar 400 meter, kinderen van 7 en 8 jaar 600 meter, en kinderen van 9 jaar en ouder 800 meter. De wedstrijden werden gehouden tijdens een sneeuwstorm, bij een temperatuur van hoogstens -15 graden. De gevoelstemperatuur zal wel in de buurt van de -25 hebben gelegen. De traditie wil dat de wedstrijden altijd doorgaan, ongeacht de weersomstandigheden. De kinderen en hun ouders hebben dit weekend dus echt wel “sisu” (doorzettingsvermogen) laten zien.  Er namen 700 kinderen deel en voor elk was er een gouden plak!
Misschien was bij deze Winterspelen wel de Finse hoop voor de Olympische Winterspelen van 2026 in Lahti aan het werk te zien. In Lahti? Waarom niet? Lahti heeft zich in het verleden al driemaal kandidaat gesteld voor het organiseren van de  Olympische Winterspelen, namelijk voor die van 1964, 1968 en 1972. Zonder succes dus. Maar waarom zou het in 2026 niet een keertje kunnen lukken?

Water, water, water

Vorige week werd in Helsinki een top van Oostzeelanden gehouden om maatregelen te treffen die van de Oostzee weer een schone(re) zee moeten maken. Wij hebben al heel wat tochtjes over de Oostzee gemaakt, maar er nooit bij stilgestaan dat deze binnenlandse EU-zee (afgezien van de kust bij Kaliningrad) moet worden beschouwd als de meest vervuilde zee ter wereld. Maar de top was een succes. Er is dus hoop op een toekomst met schoner water in de Oostzee.

Als we de roddelbladen moeten geloven heeft de Finse president, mevr. Halonen, haar temperament getoond tijdens het diner op de top. Zij maakte zich namelijk kwaad over het feit dat er tijdens het diner water uit flesjes werd geserveerd. Ze vroeg en kreeg haar glas gevuld met Helsinki’s leidingwater. 
Jammer dat de top niet in Lahti werd gehouden, want dan had mevr. Halonen haar gasten, onder wie de Zweedse koning en de Russische eerste minister Putin, op “misschien wel het beste water ter wereld” kunnen trakteren.

De waterleidingmaatschappij in Lahti, Lahti Aqua, bestaat dit jaar 100 jaar, en viert dat groots. In een paginagrote advertentie werden wij met de 120.000 inwoners van Lahti en Hollola uitgenodigd om ter ere van het jubileum thuis het glas met “misschien wel het beste water ter wereld” te heffen.
Drinken van dat lekkere water doen we iedere dag graag. Maar heffen?

Lahti trekt senioren

Zo'n 4 jaar geleden namen wij het besluit om als pensionado in Lahti te gaan wonen. Wie had toen kunnen denken dat wij trendsetter zouden worden?
Het stond vandaag op de voorpagina van onze krant: "Senioren verruilen Helsinki voor Lahti." Het gaat over 55-plussers die de drukte van het hoofdstedelijk gebied (Helsinki, Espoo en Vantaa) zijn ontvlucht. In Lahti vonden ze een uitstekend aanbod op cultureel en sportief gebied, en "meer huis" voor hetzelfde geld. Vaak zijn ze dichter bij hun kinderen en kleinkinderen komen wonen, of bij hun zomerhuisje.
Men verwacht dat de trek van senioren uit Helsinki e.o. naar Lahti de komende 10 jaar nog sterk zal toenemen. Gezellig.


Afgelopen weekend was er, zij het maar voor een paar dagen, ook een bijzondere senior op bezoek in Lahti: de motorcoureur Giacomo Agostini, 15-voudige wereldkampioen. Hij was de eregast op de grote motortentoonstelling in Lahti. De tentoonstelling trok in 3 dagen 40.000 bezoekers. 

IJspret

Iedereen wil op zijn manier van de winter genieten. De 15 leden van de Mönkkäri-club van Lahti moeten waarschijnlijk tot de volgende winter wachten om hun hobby op het ijs van het Vesijärvi te kunnen beoefenen.
Een mönkkäri is de berijder van een mönkijä, een licht drie- of vierwielig voertuig, zoals op bijgaand plaatje, bedoeld om te rijden door ongecultiveerd terrein. Er zijn ook mönkijä's voor kinderen. Helaas leest men af en toe over dodelijke ongevallen met dit "speelgoed". 

De milieucommissie van de gemeente Lahti heeft deze week goedkeuring gegeven aan het plan om een 23 kilometer lang traject op het Vesijärvi uit te zetten, waar met een mönkijä mag worden gereden. Nu start een periode van een maand waarbinnen belanghebbenden bezwaren kunnen indienen tegen het plan.
Er worden weliswaar geen files verwacht op het Vesijärvi, maar men moet natuurlijk wel rekening houden met andere vormen van vertier op het ijs, zoals skiên, wandelen, vissen, ijszeilen. Voor schaatsen is het ijs waarschijnlijk veel te slecht.
De Mönkkäri-club rekent er niet op dit voorjaar al op het meer te kunnen racen. Over een maand is het ijs wellicht niet meer betrouwbaar genoeg.

Regels en uitzonderingen

Het gaat weer eens over het Fins als vreemde taal.
Voor de pessimist is Fins een moeilijke taal; op iedere grammaticaregel zijn er wel 10 uitzonderingen. Voor de optimist is Fins alleen maar een andere (niet-Indo-Europese) taal met heel veel grammaticaregels en maar weinig uitzonderingen. Voor veel “uitzonderingen” zijn er namelijk weer eigen regels.
Over één ding zijn beiden het eens. De enigen die vlot Fins kunnen spreken zijn degenen die als kind die taal hebben geleerd én mormoonse zendelingen in Finland.

In ons vorige stukje schreven we over het werkwoord parata (= beter worden) als uitzondering. Dat zit zo.
In de Finse grammatica worden zes typen werkwoorden onderscheiden. Op de vorm afgaande behoort parata tot het 4e type, net als varata (= bespreken, reserveren). Echter (uitzondering!) parata wordt verbogen als een werkwoord van het 6e type, zoals vanheta (= ouder worden). Dat betekent dat de verbuigingsstam niet paraa- is, maar parane-.
Dus krijgen we minä varaa/n (ik reserveer), minä vanhene/n (ik word ouder) en minä parane/n (ik word beter), en niet minä paraa/n.

Een handig online hulpmiddel voor het vervoegen van werkwoorden in het Fins en verscheidene andere talen, van Latijn tot Papiamento, is te vinden bij Verbix.

Beter worden (2)

Op onze vervolgcursus Fins zijn we nu toe aan het hoofdstuk over gezondheid en ziekte. Ja, het is een cursus gericht op het leven van alledag. In een van de dialogen in het boek zegt ene Andrei tegen ene Tuomas, die ziek is: “Mut kyllä sä paranet.” De betekenis is duidelijk: “Maar natuurlijk word jij beter.”
Een serieuze cursist vraagt dan natuurlijk meteen aan Kirsi, de docente: “Wat is de infinitief van paranet?” Tot mijn grote verbazing antwoordt ze (in het Fins natuurlijk): “Paranet komt van parantua.” Zegt de cursist, die zich thuis goed heeft voorbereid: “Ik dacht meer aan parata.” Een lichte verwarring bij Kirsi. Volgens haar, maar ook volgens Ulla en twee van mijn als proefkonijnen optredende zwagers, bestaat het werkwoord parata helemaal niet. Maar, houd ik vol, het werkwoord parata (synoniem van parantua = beter worden) staat wel in het woordenboek! Kijk maar in Suuri Suomen Kielen Sanakirja van Timo Nurmi. Het werkwoord parata staat zelfs op nummer 1716 van de lijst met de 10.000 Finse woorden die in 2004 het meest werden gebruikt in de krant. Parantua staat pas op nummer 2476.
Dan maar even kijken op Wikipedia (Wiktionary). Die zegt over parata, dat dit werkwoord in de praktijk alleen wordt gebruikt in de o.t.t. en o.v.t. van de aantonende wijs en de konditionaali (voorwaardelijke wijs), maar praktisch nooit als infinitief.
Natuurlijk kun je je afvragen waarom het sinä paranet is, en niet sinä paraat. Dat laatste zou “logisch” zijn volgens de Finse grammaticaregels. Dus toch een uitzondering!
Conclusie: het werkwoord parata = beter worden bestaat dus wel, maar alleen bepaalde persoonsvormen daarvan worden gebruikt. Einde discussie?

Beter worden (1)

Vorige week hebben we eindelijk de Picasso-tentoonstelling in het Ateneum-museum van Helsinki bezocht. De tentoonstelling loopt al vanaf 18 september vorig jaar en is met drie weken verlengd tot 28 januari a.s. Op de tentoonstelling zijn meer dan 200 schilderijen, tekeningen en sculpturen te zien, afkomstig uit het Musée National Picasso te Parijs. De expositie geeft een goed overzicht van de verschillende perioden van Picasso's kunst. Of zijn werk in de loop van de tijd beter is geworden? Wie zal het zeggen.


Omdat we er toch waren, zijn we ook nog even gaan kijken naar schilderijen uit de vaste collectie van het museum. Het was een weerzien met oude bekenden. Sommige werken van Finse schilders hebben we een paar jaar geleden ook in Nederland gezien op tentoonstellingen in het Haags Gemeentemuseum en het Groninger Museum.
En ze hing weer op haar oude plaats: de Toipilas oftewel The little convalescent van Helene Schjerfbeck uit 1888, het schilderij waarvan onze dochter een poster aan de muur heeft hangen. Het meisje op het schilderij is herstellende van een ziekte en wordt dus beter.

Over “beter worden” in het Fins een volgende keer meer.

Litmanen

Jari Litmanen is kennelijk nog niet van plan alleen maar als standbeeld op te treden in het openbaar. Gisteren speelde de maestro met het Finse elftal (met 8 debutanten) in Malaga tegen Zuid-Korea (0-2). Het was voor de koning zijn 130e wedstrijd voor Finland. Hij heeft nu in vier decaden voor het Finse elftal gespeeld.
De legende heeft de afgelopen weken meegetraind met FC Lahti, waar voor hem het rugnummer 10 is gereserveerd. Of hij komend seizoen ook voor FC Lahti speelt is niet zeker. Daarover heeft Litti zich nog niet uitgelaten, en wie zou hem naar zijn plannen durven vragen?

Sneeuwbaleffect

Schrijven wij een stukje over sneeuwruimen. Reageert de Nederlandse minister-president nog dezelfde dag met "Het zou goed zijn als mensen hun stoep wat schoon weten te houden. Dat is van belang voor anderen en het heeft ook te maken met je verantwoordelijk weten voor de samenleving". Stuurt het AD de volgende dag een leerling-journalist naar het huis van de premier om te kijken of zijn stoep wel geveegd is. Neen dus. Verschijnt een artikel daarover in het AD, dat wordt overgenomen door alle andere kranten, natuurlijk ook door De Telegraaf. Komen er alleen al bij deze krant meer dan 750 reacties binnen, die overigens niet alleen maar over de sneeuw op de stoep van de premier gaan.
Zo'n sneeuwbaleffect, dat vind ik toch zo Nederlands.....


Eerlijkheidshalve: volgens onze krant (ESS) is 35% van de mensen tevreden en 53% ontevreden over het opruimen van de sneeuw op de wegen in Lahti. 12% heeft geen mening.

Sneeuwruimen

Om met de deur in huis te vallen..... Neen, dat gaat hier niet. In Finland gaan de deuren namelijk naar buiten open, vanwege de sneeuw.
Net als in Nederland houdt de sneeuw ons hier iedere dag behoorlijk bezig. Het sneeuwruimen van de wegen, straten en parkeerterreinen gebeurt hier heel professioneel, nacht en dag, ook al wordt er wel eens gemopperd op de sneeuwploegen, als die niet overal tegelijk aan het werk kunnen zijn.
Sneeuw aan de kant schuiven is één, maar waar laat je al die sneeuw? In Lahti zijn verscheidene sneeuwopslagplaatsen. Indien nodig wordt daarvandaan sneeuw gehaald als er sneeuwgebrek is bij de skiwedstrijden in februari of maart. Op de foto is een van die sneeuwbergen bij ons in de buurt te zien. (De sneeuwopslag ligt op een heuvel bij de Joutjoki, een riviertje dat uitmondt in het grote meer Vesijärvi. Handige afvoer als de sneeuw gaat smelten in april, mei).
Voor het sneeuwruimen op ons eigen erf is in principe een firma ingehuurd. Die komt graag met zijn bobcat, maar pas wanneer het grote opruimwerk op de openbare wegen en straten klaar is. Maar we weten nooit wanneer dat het geval is en wij aan de beurt zijn. En dus doen we het zelf maar met onze lumikola (grote sneeuwschep, voor het schuiven) en lapio (kleine sneeuwschep, voor het ophopen van de sneeuw). 


 

Sterke kerels gebruiken de lumikola natuurlijk als lapio.

Als de sneeuwploeg door onze straat komt, in vliegende vaart, ligt er een richel van wel 15 cm hoog op onze oprit. En de sneeuwploeg die de fietspaden schoonveegt zorgt voor twee richels van 15 cm hoogte. Als allochtoon en geprepensioneerde voel ik mij verplicht die richels meteen op te ruimen voordat onze (vijf) buren van het werk komen. Het klinkt misschien gek, maar soms denk ik dat de Finnen meer verstand hebben van sneeuwruimen dan ik. En dat iedereen wel kan zien dat ik het sneeuwruimen niet in mijn genen heb.
In de krant las ik dat als gevolg van deze winter zo’n 6000 Finnen eerder zullen overlijden. Zo’n 70 Finnen zullen overlijden als direct gevolg van deze winter. Ik denk dan in de eerste plaats aan die waaghalzen die te lang via een gaatje in het ijs blijven vissen. Maar de krant noemde lumityö, letterlijk “sneeuwwerk”, als belangrijkste oorzaak. Toch maar wat rustiger aandoen, en meer aan de buren overlaten.

Oud en Nieuw

Alles is betrekkelijk.

• Op Oudejaarsdag een moordpartij in Espoo. Zes doden: vijf slachtoffers en de dader zelf. Geen willekeurige slachtoffers; de dader (een Kosovaar die al bijna 20 jaar in Finland woonde) had zijn slachtoffers, zijn ex-vriendin en haar 4 collega's, uitgezocht. Achtergrond: jaloezie en wraak.
  De President ging in haar nieuwjaarstoespraak niet in op het droeve voorval.
• In Lahti mag vuurwerk alleen op Oudejaarsavond van 18.00 tot 02.00 uur worden afgestoken. In het centrum was zelfs een groot gebied vuurwerkvrij verklaard. Zo te horen en te zien heeft men zich goed aan de regels gehouden.
• Op Oudejaarsavond, om 22.30 uur, waren wij bij het "vuurwerkconcert" in de Ristinkirkko van Lahti, verzorgd door een organist, een pianist, een sopraan en een bas. Bont programma. Tot slot werd zelfs de Radetzkymars gespeeld op het orgel, begeleid met handgeklap. We waren net voor middernacht weer thuis (het sneeuwde, de temperatuur was -20).
• Op Nieuwjaarsdag voor het eerst sinds jaren weer eens (met een half oog) gekeken en (met een half oor) geluisterd naar het nieuwjaarsconcert uit Wenen. Sorry, voor mij is die muziek te weinig spannend en het geheel te zoet en te quasi-grappig. (Oh ja, gesponsord door Rolex: een gegeven paard mag men niet in de bek kijken.) Volgend jaar dus maar niet weer kijken.
• Bij het skispringen vooral gekeken naar de prestaties van de "oude rot" Janne Ahonen uit Hollola, onze buurgemeente.
• Vanmorgen een persoonlijk kouderecord gevestigd: -27,0 graden op ons balkon! Niet zo erg als je zelf nog lekker onder de wol ligt.
  Het record voor Nederland schijnt -27,4 graden te zijn (Winterswijk 1942).

Saksa - Alankomaat

Vandaag halen we vrienden uit Radebeul (bij Dresden) af van het vliegveld van Helsinki-Vantaa. Zij komen bij ons de jaarwisseling vieren.
Dresden ligt in de deelstaat Saksen. Nu wil het geval dat de Finse naam voor geheel Duitsland Saksa is. Die naam verwijst naar de eerste contacten, eeuwen geleden, van Finnen met het volk van de Saksen uit het huidige Noord-Duitsland. Geen Fin zal bij de naam Saksa allereerst aan de huidige deelstaat of het vroegere koninkrijk Saksen denken.
Zo zal een Fin bij Hollanti ook niet de provincies Noord- en Zuid-Holland op het oog hebben, maar voor een Fries ligt dat anders. De Fin gebruikt meestal Hollanti en hollantilainen, als hij het heeft over Nederland en een Nederlander. De alternatieve benamingen Alankomaat en alankomaalainen worden veel minder vaak gebruikt, en meestal alleen maar in officiële stukken. Voor het Nederlands als taal bestaat in het Fins alleen de term hollanti. En daar kan ik best vrede mee hebben 
Half januari ga ik naar een vervolgcursus Fins voor buitenlanders, in Lahti. Natuurlijk komt er ook weer een voorstellingsrondje. Even oefenen:

• Olen alankomaiden kuningaskunnan alamainen. (Ik ben een onderdaan van het Koninkrijk der Nederlanden. Neen, dat is te lang; bovendien twee keer ala = laag, onder); 
• Olen alankomaiden kansalainen. (Ik ben een Nederlandse staatsburger. Neen, te formeel); 
• Olen alankomaalainen. (Ik ben een Nederlander. Kan); 
• Olen kotoisin Alankomaista. (Ik kom uit Nederland. Kan ook). 

Maar weet een medecursist uit bijv. Vietnam of China wel wat met Alankomaat of alankomaalainen wordt bedoeld? Moeten ze dan maar even in hun woordenboek opzoeken.

Een witte Kerst

Lautakasa: veel gedoe om een stapel planken

De affaire die kortaf met Lautakasa (stapel planken) wordt aangeduid kwam in september op gang, toen het programma Silminnäkijä (Ooggetuige) van YLE, de Fins publieke omroep, een onthulling deed in verband met premier Matti Vanhanen. Vanhanen, van origine journalist, is premier sinds 2003, maar al vanaf 1991 parlementslid voor de Centrumpartij. Bovendien was hij van 1981 tot 2003 bestuurslid, waarvan de laatste 5 jaar voorzitter, van de Nuorisosäätiö (Jeugdstichting), die appartementen laat bouwen en verhuurt aan werkende jongeren.
In de YLE-uitzending werd beweerd dat Vanhanen voor de bouw van zijn huis (in etappes, tussen 1996 en 2000) gratis bouwmaterialen, met name waardevol, speciaal bewerkt hout, had ontvangen van een bouwonderneming die flats had gebouwd voor de Nuorisosäätiö. Uiteraard hoopte de bouwonderneming daardoor meer kans te maken op nieuwe opdrachten van de Nuorisosäätiö.
Vanhanen ontkende de beschuldigingen met kracht en zei niet te kunnen begrijpen hoe journalisten zouden kunnen menen dat hij zijn politieke carrière in gevaar zou willen brengen voor een paar onbewerkte planken, bestemd voor het bouwen van een boekenkast. Hij vroeg YLE met bewijzen te komen voor de beschuldiging. YLE beriep zich op een anonieme bron, die een beëdigde verklaring had afgelegd, die eventueel gebruikt zou kunnen worden in een rechtszaak. YLE meldde dat de stapel planken aanzienlijk groter was dan nodig voor het maken van een boekenkast. YLE bevestigde voorts het volste vertrouwen te hebben in de betrouwbaarheid van de anonieme bron, en dat bescherming van journalistieke bronnen een van de hoekstenen is van de persvrijheid.
Vanhanen noemde de beweringen van YLE grote onzin, maar had geen zin een gerechtelijke procedure tegen YLE te beginnen. Zoiets zou volgens hem veel te lang duren. Hij beklaagde zich er ook over voortdurend door YLE te worden aangevallen.
Vanhanen liet zijn huis inspecteren door twee onafhankelijke experts van het magazine Tekniikan Maailma (Technische Wereld). Zij rapporteerden niets verdachts te hebben aangetroffen. Hiermee zou voor Vanhanen de kous af kunnen zijn. De affaire heeft het imago van Vanhanen natuurlijk geen goed gedaan.


De “lautakasa” leidde enkele weken geleden tot een lautakasa-päätös (= ‘houtstapel-besluit’) van de Julkisen Sanan Neuvosto (JSN), de Finse Raad voor de Journalistiek. De JSN was van mening dat YLE in het geval van de uitzending over de lautakasa had gewerkt volgens de normale journalistieke beginselen, hoewel de beweringen van YLE slechts waren gebaseerd op de verklaring van een enkele anonieme bron en YLE zelf geen of nauwelijks eigen aanvullend onderzoek had gedaan. Deze uitspraak werd gedaan met kleine meerderheid, en geheel tegen de zin van de voorzitter, die tijdens de vergadering opstapte. Deze uitspraak van de JSN is, ook in de media, hevig bekritiseerd.


Geheel onverwacht liet Vanhanen gisteren weten zich niet kandidaat te stellen voor een nieuwe periode als voorzitter van de Centrumpartij. Hierover wordt beslist op het partijcongres in juni 2010, in Lahti(!). Reden: een operatie in de herfst van 2010 aan beide benen.

****lauta!!!

Af en toe stoeien met “taal” is leuk.
Neem nou het Nederlandse woord bord, in de betekenis van dunne plank, zoals in schoolbord, schaakbord. Het woord is verwant met Duitse woord Brett en het Engelse board voor dunne plank. En ook met het Nederlandse berd, dat alleen nog gebruikt wordt in de uitdrukking “iets te berde brengen”. Hierin heeft berd de betekenis van tafel. Enkele eeuwen geleden bestonden de tafels namelijk uit losse planken die tegen een wand hingen en voor een maaltijd op schragen werden gelegd.
Grappig is dat het Engelse woord board voor plank ook wordt gebruikt voor bestuur, commissie, de groep van mensen die rond de tafel zitten en besluiten nemen.
Samengevat: bord = plank = tafel = bestuur.

Tot zover ging het over Germaanse talen. Nu het Fins, een ander woord, maar toch ongeveer dezelfde verbanden: 

• lauta = plank, speelbord; 
• lauteet = de zitbanken in de sauna; 
• lautanen = een (etens)bord of schotel. At men vroeger van een houten plankje? De uitgang -nen wijst erop dat we hier met een verkleinwoord te maken hebben. In samenstellingen gebruikt men lautas-.    
• lautasliina = servet; 
• lautakunta = bestuur, commissie.

Een ernstig vloekwoord in het Fins eindigt op -lauta (er gaan 4 letters aan vooraf). Maar hierin heeft lauta helemaal niets te maken met “plank”.
Eerder schreven al over de lautaskiista (bordenkwestie), die nog steeds aan de gang is. Er loopt in Finland ook nog een andere affaire, die kortaf met lautakasa (= stapel planken) wordt aangeduid. We hopen hier binnenkort op terug te komen.

De historische stad Viipuri als virtueel model

Studenten van de afdeling Bouwkunde van de Universiteit van Tampere hebben een driedimensioneel model gemaakt van de historische stad Viipuri (Vyborg) naar de situatie in september 1939, toen Viipuri nog een Finse stad was. Het model is gepubliceerd op internet in 13 talen. Klik hier voor de Nederlandstalige versie. Als het project helemaal klaar is zal men virtueel door de straten van de stad kunnen wandelen.

Viipuri ligt nu in Rusland, op 40 km van de grens met Finland, op de Karelische Landengte, aan de Oostzee.
Viipuri werd gesticht in 1293 door de Zweden en was een belangrijke handelsstad onder het Zweedse bewind, versterkt met muren, torens en een kasteel. In 1710 werd de stad veroverd door Peter de Grote. In 1812 werd de stad gevoegd bij het Groothertogdom Finland (de Russische tsaar was tevens groothertog van Finland). De voltooiing van het Saimaa-kanaal in 1856 en de aanleg van spoorverbindingen maakten Viipuri tot een belangrijk transportcentrum in Zuidoost-Finland.
Bij het einde van de Winteroorlog, maart 1940, moest Finland Viipuri afstaan aan de Sovjet-Unie. De Finse bevolking van de stad vluchtte naar elders in Finland. (Nobelprijswinnaar Ahtisaari werd in 1937 in Viipuri geboren.)

Af en toe laat de Finse televisie beelden uit Viipuri zien. Schrijnend hoe haveloos de gebouwen in de stad, zoals de door Aalto ontworpen bibliotheek, er nu uitzien. Maar er wordt gewerkt aan herstel, ook met Finse steun. Klik hier voor de site over de restauratie van de bibliotheek.

De vlag uit voor Sibelius

Vandaag 144 jaar geleden werd Johan Julius Christian Sibelius te Hämeenlinna geboren. En vandaag wordt in Finland voor het eerst officieel gevlagd ter ere van Sibelius en ter ere van de Finse Muziek.
De vlag mag uit van 8 uur ‘s morgens tot zonsondergang, en die is vandaag in Lahti al om 15.04 uur.

Vlagdagen in de zomer beginnen om 8.00 uur en eindigen om 21.00 uur. Met Midzomer wordt gevlagd van 18.00 uur op de dag voor Midzomer tot 21.00 uur op Midzomerdag. Op Onafhankelijkheidsdag, 6 december, wordt gevlagd van 8.00 tot 20.00 uur.

Op welke dagen in Finland gevlagd moet of mag worden is precies in de wet vastgelegd. Alle bijzondere feestdagen, vlagdagen, naamdagen, zonsopkomsten en -ondergangen, maanstanden, etc. worden voor Finland bijgehouden door het Almanakbureau van de Universiteit van Helsinki.
Pas met ingang van het jaar 2011 wordt de vlagdag ter ere van Sibelius in de officiële almanak opgenomen. Men heeft hierbij rekening willen houden met de makers van agenda’s en kalenders. De vaststelling van 8 december als vlagdag voor Sibelius en de Finse Muziek kwam dit jaar voor hen te laat om al te kunnen worden verwerkt in de agenda’s en kalenders voor 2010.

Over een eurocommissaris en bioscoopmuziek

Er was eens een Nederlandse eurocommissaris; laten wij hem B. noemen. Hij schreef in 2005 een boekje, getiteld Grensverkenningen, dat nu bij bol.com in de ramsj ligt voor € 5,00. Het Dagblad Trouw schreef daarover in juni 2005 een recensie waaruit wij het volgende citeren:

”Het leven van Bolk in Brussel en omstreken, zoals hij het beschrijft, bestaat naast vergaderen uit reizen, tennissen, naar Bach en Mozart luisteren, lezen (veel Dostojewski), lunchen, dineren, speeches houden, concerten (geen Wagner en Sibelius, 'dat is bioscoopmuziek') en toneel bezoeken."

Punt 1: “dat is bioscoopmuziek”. De heer B. bedoelde natuurlijk “ik vind dat …. etc.". Hij bracht zijn persoonlijke mening als een objectief feit.
Punt 2: het woord ‘bioscoopmuziek’ bestaat niet eens. Bedoelde hij filmmuziek? En wat is daar dan mis mee?
Punt 3: niets ten nadele van Bach (“Geen dag zonder Bach”) en Mozart. Maar in Lahti wordt muziek van Mozart momenteel met succes gebruikt om hangjongeren te verdrijven van hun hangplek in het TRIO-winkelcentrum, midden in de stad.

Af en toe luisteren wij graag naar Bach en Mozart, en morgen gaan we naar een concert met heel veel muziek van Sibelius. Heerlijk!

Lautaskiista: een bordenkwestie?

Wat op Finlandsite wordt omschreven als een "Sluimerend conflict tussen Finse president en premier over vertegenwoordiging Finland bij vergaderingen EU-top" wordt in Finland kortaf "lautaskiista" genoemd. Letterlijk "meningsverschil over het (etens)bord".
Vanouds speelt de Finse president een belangrijke rol bij de buitenlandse politiek van het land. Bij de herziening van de grondwet, 10 jaar geleden, is die rol enigszins afgezwakt. In de grondwet staat nu dat de buitenlandse politiek van Finland wordt geleid door de President van de Republiek, in samenwerking met de Regering.
Sinds Finland lid is van de EU (1995) is de president, eerst Ahtisaari en daarna mevr. Halonen, bijna steeds aanwezig geweest bij de vergaderingen van de EU-top, samen met de premier. Voor de Finse (en Franse) president werd dus een extra bordje bij het diner klaargezet.
Nu het Verdrag van Lissabon in werking is getreden, is er bij de EU-top eigenlijk alleen nog maar plaats voor de premiers. Daarover zijn de meeste Finse deskundigen en partijen het wel eens. Maar mevr. Halonen stelt dat het Verdrag van Lissabon de Finse grondwet niet heeft gewijzigd. En daar heeft ze natuurlijk ook gelijk in.
Bij de komende EU-top is mevr. Halonen niet aanwezig, omdat er geen belangrijke zaken op buitenlands gebied worden besproken. En “buitenland” betekent tegenwoordig “buiten de EU”.
Er is een commissie aan het werk die een grondwetswijziging voorbereidt die de macht van de President op het terrein van de buitenlandse politiek gaat beperken. De grondwetswijziging gaat pas in bij het aantreden van de opvolger van mevr. Halonen (2012). De gedoodverfde toekomstige president, Sauli Niinistö, nu parlementsvoorzitter en voorzitter van de Finse voetbalbond, heeft al laten doorschemeren dat hij met de dag minder zin heeft om president te worden. Andere duidelijke kandidaten zijn er nog niet. 
Misschien had Finland in 1918 toch maar een koninkrijk moeten worden.